Wat zijn rabatdelen en waarom zijn ze kwetsbaar?
Rabatdelen zijn houten gevelplanken die elkaar gedeeltelijk overlappen, waardoor regenwater wordt afgevoerd. Ze worden gebruikt op houten woningen, schuren, tuinhuizen, chalets en Scandinavische houtbouw, in vormen als traditioneel rabat, Zweeds rabat, halfhouts rabat en potdekselwerk.
Doordat er meer randen en overgangen zijn dan bij vlak gevelhout, blijft vocht sneller hangen of trekt het in open delen. Onvoldoende behandelde onderzijdes, zaagkanten en aansluitingen geven daardoor eerder vergrijzing, groene aanslag, loslatende verf, open naden en scheurvorming.
Stappenplan: rabatdelen behandelen
1. Controleren
Is het hout droog, stevig en schoon? Let op kopse kanten, onderzijdes, overlappen, naden, schaduw- en zonzijden en oude schroefpunten. Zacht of rot hout eerst herstellen of vervangen.
2. Reinigen
Vuil, algen, schimmel, vet en stof verminderen de hechting. Reinig met een middel voor buitenhout, spoel na en laat volledig drogen. In overlappen en naden blijft vocht langer zitten.
3. Schuren
Verwijder losse verf en losse houtvezels, verminder glans en maak overgangen vlakker. Verwijder daarna het schuurstof.
4. Gronden
Onder een dekkende afwerking krijgt kaal hout Visir Oljegrunning Pigmentert, de gronding die Jotun daarvoor adviseert. Gaat er een transparante beits overheen, of grond je onder +5 °C, kies dan Visir Oljegrunning Klar.
5. Kopse kanten
Verzadig kopse kanten, zaagkanten en onderzijdes met drie tot vier lagen nat-in-nat. Dit zijn de plekken waar vocht als eerste intrekt.
6. Afwerken
Werk binnen één maand na het gronden af met twee lagen, niet te dun. Welke afwerking past, lees je in rabatdelen en gevelbekleding schilderen.
Nieuw hout of bestaand schilderwerk?
Nieuwe rabatdelen
Nieuw hout kan open vezels, stof, hars en zaagresten bevatten. Behandel het bij voorkeur snel na plaatsing; staat het langer dan vier weken onbehandeld buiten, dan is extra reinigen en schuren nodig. Zie nieuw hout schilderen.
Bestaande rabatdelen
Zit de oude laag nog goed vast, dan volstaat reinigen, licht schuren en opnieuw afwerken. Bladdert de verf of voelt het hout zacht, schuur dan verder terug. Zie bestaand schilderwerk overschilderen en bladderende verf herstellen.
Hoeveel lagen en wanneer schilder je?
Opbouw op nieuw of kaal hout
- reinigen;
- schuren;
- stofvrij maken;
- gronding op kaal of onbehandeld hout;
- eerste afwerklaag;
- tweede afwerklaag.
Breng de lagen niet te dun aan: te weinig laagdikte verkort de bescherming. Controleer het datablad van het product dat je gebruikt; het aantal lagen kan per product verschillen.
Niet behandelen bij
- vochtig hout;
- regen of dreigende regen;
- mist of dauw;
- volle zon op warme planken;
- een nog vuile ondergrond;
- oude verf die nog loszit;
- temperaturen onder +5 °C bij gebruik van Visir Pigmentert.
Zijn de delen nog niet gemonteerd, dan kun je ze vooraf behandelen. Je bereikt dan randen en kopse kanten die na montage slecht toegankelijk zijn. Werk de zichtzijde daarna af volgens het gekozen systeem.
Veelgemaakte fouten
Randen en overlappen
Kopse kanten overslaan en onderzijdes van planken vergeten. Juist daar krijgt vocht de meeste kans.
Voorbereiding en opbouw
Niet reinigen, geen gronding op kaal hout, te dun schilderen, vochtig hout behandelen en losse verf laten zitten.
Onderhoud van behandelde rabatdelen
Reinig en controleer de gevel periodiek. Let op scheuren, open kopse kanten, verkleuring en beginnende slijtage. Schaduwzijden krijgen sneller aanslag, zonbelaste zijden verouderen sneller door uv en warmte. Controleer daarom alle zijden, niet alleen de meest zichtbare gevel.
Meer lezen
Houten gevel vervenAdvies voor grote houten gevelvlakken.
Ondergrond en voorbereidingPer ondergrond: nieuw, kaal, verweerd of eerder geschilderd hout.
Jotun Demidekk overzichtAlle Demidekk-producten, afwerkingen en toepassingen.
